Bursa, donörde Türkiye'nin zirvesinde

Ege Üniversitesi Engelsiz Ege Birimi tarafından organ bağışına dikkat çekmek için Prof. Dr. Yusuf Vardar MÖTBE Kültür Merkezi’nde "Korneanın Sesi" konseri düzenlendi. Konser sırasında konuşan Prof. Dr. Sait Eğrilmez, yıllık bin 800 kornea nakli yapılırken, bu rakamın 3 bin 500’e çıktığını, 3 bin 400 kişinin hala kornea beklediğini belirterek; artışta yasa değişikliğinin büyük etken olduğunu ifade etti. Prof. Dr. Eğrilmez 2016’nın sonunda kornea olmadığı için nakil yapılamayan kimsenin kalmayacağını belirti. İl Sağlık Müdürlüğü ilgilileri doku ve organ bağışında İzmir ve Egelilerin duyarlılığını vurgulayarak “İzmir’de şu anda 21 bin 130 bağış var. 3 yıldır Türkiye birincisiyiz. Donörde de Bursa’dan sonra ikinci sıradayız” dediler

Bursa, donörde Türkiye'nin zirvesinde

Fatih Özkılınç-Kenan Yeşil/İzmşr(Ege Ajans)

Kornea İkilisi Belgeseli’nin gösterimiyle başlayan programda Korneanın Sesi Müzik Topluluğu üyeleri ile Ege Üniversitesi Devlet Türk Musikisi Konservatuarı Öğretim Görevlisi  Dr. Gani Pekşen türkü severlere keyifli anlar yaşattı.

Korneanın Sesi Müzik Topluluğu üyeleri; Ege Üniversitesi Hastanesi Başhekim Yardımcısı ve  Ege Üniversitesi Göz Bankası Tıbbi Müdürü, Bağlama ve Ses Sanatçısı Prof. Dr. Sait Eğrilmez, doğuştan görme engelli Cem Cansız, görme engelli Mazlum Acar, gitar sanatçısı, kornea bağışçısı Özgün Düzgün konserde Aşık Veysel ve Neşet Ertaş’ın türkülerini seslendirdiler.

Konser öncesi seyirciler Bornova Sağlık Müdürlüğü  tarafından açılan stantlarda organ bağışında bulundu. Etkinlik sırasında toplamda 20 kişi organlarını bağışladı.

2014 yılından önce ülkemizde yaklaşık olarak 5 bin kişi kornea beklerken bugün bu rakamın 3400’e  gerilediğini ifade eden Prof. Dr. Sait Eğrilmez, bu hızla gidildiği takdirde 2016 sonunda kornea bekleyen kişinin kalmayacağını  ve Türkiye'deki 35 tane göz  bankasının gerçekten kornea saklayan göz bankaları olacağını belirtti.

Prof. Dr. Sait Eğrilmez, “2014 yılından önce ülkemizde yaklaşık olarak 5 bin kişiye  kornea bulunsa görebilecekken evinde görmez vaziyette bekliyordu. Bunların ailelerini de düşünürseniz en az 25 bin kişinin acısı kornea. Her vefat eden kişiden alınabilecek bir doku aynı kontak lens gibi. Saydam varlığıyla yokluğu belli olmayan kendisi görünmeyen ama insanı gördürten bir doku” dedi.

 

“FARKINDALIK EKSİKLİĞİ VAR”

Görmenin önemine dikkat çeken Prof. Dr. Eğrilmez, “Görmek o kadar önemli ki bilgi diye öğrendiğimiz verilerin  yüzde 83'ü beynimize göz yolundan giriyor,  gözümüzün dünyaya açılan penceresi. Kornea varlığıyla yokluğu belli bile olmayan yarım milimetre kalınlığında 1 cm çapındaki  saydam doku. Biz herkesten, her vefat eden insandan, toprağa gömülmezden evvel alabileceğimiz, kan grubu uyumu gerektirmeyen, damarsız bir doku. Her yıl   350 bin kişinin öldüğü ülkemizde 5 bin kişi kornea bekliyordu. 350 bin kişinin sadece  yüzde 1'i yani 3 bin 500 kişinin 7 bin korneası vardır. Yüzde birinin korneaları  bağışlanmış olsaydı bizim ülkemizde kimse kornea beklemiyor olacaktı. Bir farkındalık eksikliği var” diye konuştu.

“2017'DE GÖZ BANKALARI GERÇEKTEN GÖZ BANKASI OLACAK”

Kornea bağışıyla ilgili yasal bir düzenleme yapılarak; yasada geçen ‘aksine beyan yoksa’ ifadesi  ‘aksine vasiyet ibraz edilmedikçe’ olarak   2014'ün 18 Şubat’ında değiştirildiğini  belirten Prof. Dr. Eğrilmez, “Amacımız şuydu. Bir kişi vasiyetine yazmamışsa yani ben organlarımı bağışlamıyorum dememişse, hiç varlığıyla yokluğu belli olmayan o dokunun bağışlanması mümkün hale gelsin.  Böylelikle daha çok insan korneasını bağışlasın diye düşünmüştük . 2014'ün 18 Şubatı’nda bir torba yasanın içerisinde bu yasa geçti. Artık aksine beyan yoksa yerine aksine vasiyet ibraz edilmedikçe olarak değişti. Böyle olunca biz ülke olarak yılda 1500 kornea nakli yapan bir ülke iken 3 bin 500 kornea nakli yapan bir ülke olduk. 5 bin  bekleyen sayısı şuan 3 bin 400’e düştü. Bekleme süresi 9 aya  indi ve biz bu hızla gittiğimizde 2016 sonunda kornea bekleyen kalmayacak. 2016'dan sonra ilk defa Türkiye’deki 35 tane göz bankası gerçekten kornea saklayan göz bankaları olacak. Şu anda biz kornea bekleyen hastaların listelerini saklayan bankalarız. Elimizdeki kornea bekleyenleri sıraya alıyoruz, diyoruz ki kornea bulunca biz sizi çağıracağız. Halbuki göz bankası nedir? Doku vardır, orada hazırdır, hasta gelince gider dokuyu alırsın nakil edersin. Bu hale gelmemizde 2016'dan sonra mümkün olacak. 2017'de göz bankaları gerçekten göz bankası olacak” diye konuştu.

“KORNEA GÖRÜYORDU, AMA SESİ ÇIKMIYORDU”

 2009'dan beri “Kornea İkilisi” ismiyle bir müzik grubu kurduklarını ifade eden Prof. Dr. Eğrilmez, “Kornea görüyordu, ama sesi çıkmıyordu, bizde sesi olduk. Ve beş senede yasayı değiştirdik, kamuoyu da bize bu konuda tam destek oldu” dedi. Müzik gruplarının görme engelli, kornea nakli yapılan ve korneasını bağışlayan üyelerden oluştuğunu belirtti.

“İZMİR’DE 350 TANE KORNEA BULDUK”

Türkiye’de 10 bin otopsi yapıldığını vurgulayan Prof. Dr. Eğrilmez,  otopsi yapılırken kimseye sorulmaz, izin almak gerekmez. Adli kurumlar karar vermişse otopsi yapılır. Otopsi yapılınca vücudun tüm dokularından örnek alınır. Otopsi yapılmış ceset bütünlüğü bozulmuşların kornealarını almak için hiç izin gerekmiyor, bunu da sağladık. İl Sağlık Müdürlüğümüzün belirlediği ekip bir yıl boyunca adliyedeki otopsi yapılmış cesetlerin aileleri ile görüşerek kornealarını aldı. Ve böylece bir yılda sadece İzmir’de 350 tane kornea bulduk, biz bu konuda Türkiye örneğiyiz. İzmir ikinci bir kaynağı daha kullandı. Normal hastane ölümleri dışında otopsi cenazelerinin de kornealarını aldık, örnek bir modeliz” dedi.

Dünya genelindeki kornea nakillerine de değinen Prof. Dr. Eğrilmez, ülkeden ülkeye farklı olduğunun altını çizerek “Ukrayna'da herkesin kornası devletindir, devlet gerekli görürse o korneayı alır. O nedenle Ukrayna'da kimse kornea  beklemez. İspanya'da da bu sorun yok ama diğer ülkelerde hala bu sorun var” diye konuştu.

AVRUPA ÜLKELERİNDEN DAHA BAŞARILI

İlerleyen yıllarda dünya çapında insanların gelip Türkiye’de kornea nakli yaptırabileceğini söyleyen Prof. Dr. Eğrilmez, “Böylece sağlık turizmi de gelişmiş olur, hem Türk hekimlerinin marifetlerini dünya çapında daha da tanınmış olur. Ve böylece Ortadoğu'nun hatta Avrupa'nın Balkanların sağlık merkezi olabiliriz. Bizim şu anda karaciğer nakilimiz Avrupa ülkelerinden daha başarılı çünkü cerrahlarımız başarılı. Az yapılan yerde daha az cerrah tecrübesi oluyor ben aynı şeyi korneada da yapabileceğimizi düşünüyorum” dedi. Konserin sonunda Prof. Dr. Sait Eğrilmez, bağışa katkı sağlayanlara çiçek sundu.(FÖ/KY-OK)

 

SİZİN DÜŞÜNCELERİNİZ
BUNLAR DA İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR