OSMANLI’nın GERÇEK KURULUŞ TARİHİ
Bu sene Bursa’nın fethinin 700.yılı olması sebebiyle, yıl içerisine yayılmış birçok etkinlik düzenleniyor. Yenişehir’de başlatılan bu etkinlikler, Valiliğin koordinasyonunda yapılan bu etkinliler başta Bursa Büyükşehir Belediyesi olmak üzere Gürsu, Osmangazi ve Yıldırım belediyelerinin de katkılarıyla yıl sonuna kadar devam edecek (programın oluşumunda ve ilk gününde BBB yönetimi olarak oradaydık).
Kitap okumaya ve video izlemeye gayret ediyorum ve ikisini de belirli bir hızın üzerinde yapmaya çalışıyorum. Yine geçenlerde; 2009 tarihinde kayda alınan ve dünya ve ülke tarihinin en seçkin tarihçilerinden olan Prf. Dr. Halil İnalcık’ın konuk olduğu programı izledim. Kendisi kaynaklara dayanarak dedi ki; "Osmanlı'nın Kuruluşu 27 Temmuz 1302'dir,1299 tarihi uydurmadır".
Gerekçesini ise aşağıda bazı detaylarını aktardığım bilgilere dayandırıyor.
Bafeus Savaşı (Koyunhisar Savaşı), 27 Temmuz 1302 tarihinde Osman Gazi komutasındaki Osmanlı kuvvetleri ile Bizans İmparatorluğu arasında gerçekleşen tarihteki ilk düzenli Osmanlı-Bizans savaşıdır. İznik'i kuşatan Osman Bey, Bizans ordusunu günümüz Bursa sınırları içerisindeki Yalova civarında ağır bir yenilgiye uğratmıştır.
Önemli detayları şunlardır:
- Tarih: 27 Temmuz 1302.
- Yer: Yalova yakınlarındaki Yalakova (Koyunhisar) ovası.
- Komutanlar: Osman Gazi ve Bizans adına Yorgi Muzalon.
- Sonuç: Osmanlıların zaferiyle sonuçlanmış ve Bizans'ın bölgedeki gücü kırılmıştır.
- Önemi: Birçok ünlü tarihçiye göre (Halil İnalcık vd.), Osman Gazi'ye beylikten devlet olmaya giden yolda liderlik unvanını kazandırmış ve Osmanlı Devleti'nin gerçek kuruluş tarihi olarak kabul edilmiştir.
Arka plan
Halil İnalcık, çeşitli Osmanlı kaynakları ile Bizanslı tarihçi Yeoryos Pahimeris'e dayanarak Bafeus Muharebesi'nin gerçekleşme sebebini, Osmanlı Devleti'nin Nikea'yı (günümüzde İznik) tekrar Türk hâkimiyetine alma isteği olarak göstermektedir. Buna göre Osman Gazi, Bizans topraklarına karşı yaptığı akınlarının merkezi olarak Yenişehir'e yerleşip ailesini de Bilecik'te bıraktıktan sonra, bütün faaliyetini İznik'e yöneltti; ardından İznik'i kuşattı. Bunu öğrenen bir Bizans birliği de İznik şehrini kurtarmak için harekete geçti.
Muharebenin yeri
Koyunhisar Muharebesi diye tanımlanan savaş, bugün Bursa ilinin Yenişehir ilçesine bağlı olan "Koyunhisar" ya da diğer eski adıyla "Hamidiye" köyünün bulunduğu ovada gerçekleşmiştir.
Muharebenin gerçekleşmesi
Başta Bursa valisi Adranos ile Kestel ve Kite tekfurları Osman Bey'e karşı birleştiler. İmparator II. Andronikos Paleologos da yaklaşık 2.000 kişilik çoğu paralı askerlerden oluşan bir merkezi ordu gücü gönderdi. Ancak bu birleşik Bizans ordusu, Osman Bey komutasındaki Osmanlı kuvvetleri tarafından İznik'in güneybatısındaki Koyunhisar (Baphaeon) denilen yerde ağır bir yenilgiye uğratıldı.
Bu savaş sırasında yenilen Bizanslı güçlerin çok fazla zayiata uğramadıkları ve birçok merkezi Bizans gücüne ait olan Alan asıllı paralı askerlerin dağınık şekilde İznik'e döndüğü bildirilmektedir. Osmanlı gücünden ise Osman Bey'in yeğeni Aydoğdu Bey Koyunhisar savaşında öldüğü belirtilir. Aydoğdu Bey aslında Dimbos Savaşında ölmüştür, Koyunhisar'a defnedilmiştir.
Muharebenin Sonuçları
· Kite Kalesi fethedilmiştir.
· Bursa'nın kuzeyi hariç üç tarafı Osmanlı topraklarıyla çevrilmiştir.
· Osmanlılar Bizans tekfurlarının güçlü ordusunu yenerek zaten zayıflamış olan Bizans'ın gücünü iyice zayıflatmıştır.
· İznik ve İzmit yolu açılmıştır.
· 1313 yılında Harmankaya tekfuru Köse Mihal; Müslüman olup Osmanlılar'a katılmıştır. Aynı yıl Lefke, Mekece, Akhisar, Geyve ve Leblebici kaleleri fethedilmiştir.
· Tarihçi Halil İnalcık 2009'da verdiği bir konuşmada Osmanlı beyliğinin devlet niteliğini 1302 yılında Koyunhisar Muharebesi'ndeki Osman Bey'in galibiyetinden sonrası kazandığını iddia etmektedir.
Bazen keşifler, icatlar yenilerinin gelmesiyle güncellenirler. İşte bu bilgide resmi kayıtlara dayalı ve bildiklerimizi güncellememiz gereken tarihi bir gerçektir. Geçtiğimiz günlerde 724. yılı geride kaldı bile.
Tarihçilerde ve kitaplarda bu düzeltme bildiğim kadarıyla yapılmadı. Yeni tarihi kullanıp kullanmamak size kalmış, ben paylaşmak istedim. Bu arada Koyunhisar, şurası; bir hafta sonu belki keşfe gidersiniz…
