Ramazan ayı süresince, uzun saatler aç ve susuz kalınması, metabolizma üzerinde bazı değişikliklere yol açıyor. Günün belli saatlerinde yemek yemeye alışan vücutta, Ramazan ayının sona ermesiyle birlikte tekrar normal beslenme alışkanlıklarına dönüş şoke etkisi yaratabiliyor.
KALP ETKİLENİYOR
Ramazan sonrası eski beslenme alışkanlıklarına dönüşte en çok mide-bağırsak faaliyetleri ve kalp fonksiyonları etkileniyor. Dikkat etmedikleri takdirde şeker ve hipertansiyon hastaları da riskli grup içerisinde.
KİLO ALMA RİSKİ YÜKSEK
30 günlük oruç, organizmanın enerjiyi korumaya yönelik bir savunma mekanizması geliştirmesine neden olur. Bu nedenle bayramda abartılı ve aşırı enerji alımına neden olacak beslenme tarzı, kısa sürede hızlı kilo alımı için risk yaratmaktadır. Ramazan sonrası, mümkünse Ramazan'daki beslenme modeli bir süre daha taklit edilmelidir.
YORGUNLUĞA SEBEP
Akut kalp atakları ve mide-bağırsak problemleri bayramınızı zehir edebilir. Fazla miktarda yağlı, karbonhidratlı besinleri tüketmek kişinin kendisini bayram süresince yorgun hissetmesine ve normalde uyuduğundan daha fazla uyumasına yol açabilir. Yemeğin miktarı kadar yenilme hızı da çok önemlidir. Hızlı ve fazla miktarda yemek yemek aşırı miktarda gaz oluşumuna ve dayanılmaz mide ağrılarına neden olabilir. Ayrıca artmış bağırsak gazlarının diyaframı yukarı itmesi sonucu nefes darlığı gibi problemler de kalbi zorlayarak problemlere yol açabilir.
UZMANDAN TAVSİYELER
Memorial Şişli Hastanesi Kardiyoloji Bölümü Prof. Dr. Ali Metin Esen'den sağlıklı bir bayram için 10 öneri:
1- Ramazan sonrası normal kahvaltı saati biraz erkene çekilebilir. Tıpkı sahuru taklit eder gibi bir şeyler yiyip, içilmelidir. Örneğin bayramın birinci günü bayram namazı vaktinde süt içilebilir ya da bir kâse yoğurt yenilebilir.
2- Bayramın ilk günü geleneksel hale gelmiş ağır bir bayram kahvaltısı yerine hafif bir kahvaltı yapılabilir. Kahvaltıda esmer ekmek, az yağlı beyaz peynir, yumurta, domates ve taze sıkılmış meyve suyu tercih edilmelidir.
3- Bayramın 1. günü mümkünse öğle yemeği yenilmemelidir.
4- Bayramda ana yemek ise iftara yakın bir saatte yapılmalıdır. Bu yemek, yağ ve karbonhidrattan fakir olmalı, küçük ve az porsiyonlar halinde geçiştirilmelidir.
5- Bayramın sofralarının vazgeçilmezi tatlıların içeriğine ve tüketim sıklığına da dikkat edilmelidir. Hamur tatlıları yerine sütlü ve meyveli tatlılar tercih edilmeli, sadece 1 kez küçük bir porsiyon olarak tüketilmelidir.
6- Şeker hastalarına ve kilolu bireylere tatlı ikramında bulunulmamalı; ikram edildiği takdirde de bu ikramların geri çevrilmesi halinde ısrar edilmemelidir.
7- Oruç tutabilmiş kalp ve hipertansiyon hastaları için bayramın birinci günü daha önemlidir. Mümkün olduğu kadar sıvı alımına dikkat edilmeli, tuzlu gıdalar tüketilmemelidir.
8- Kronik kalp ve tansiyon hastası olan kişilerin Ramazan sonrası ilaç kullanımına da dikkat etmesi gerekmektedir. Bayramın ilk günü ilaç kullanım düzenleri, bayram öncesi kullanıma uygun hale getirilmelidir.
9- Bayramın diğer günleri 3 öğün beslenmeye dönülebilir. Ancak porsiyonlar küçük olmalı, yemek içeriklerinin yağ ve karbonhidrattan fakir olmasına dikkat edilmelidir.
10- Bayramın 2. gününden itibaren düzenli egzersiz aktivitelerine başlanması da önemle tavsiye edilir.
YEME BOZUKLUĞU TETİKLENEBİLİR
Ramazan sonrası kişi aşırı yemek yediği bayram ertesinde açlık diyetleri yaparak, gerekli besinlerden organizmasını mahrum bırakabilmektedir. Bu yaşlı ve birtakım kronik hastalıkları olanları olumsuz olarak etkileyebilmektedir.
BİR ANDA SİGARAYA YÜKLENMEYİN
Ramazan ayında sigara ve alkolden uzak kalmış bireylerin, bu alışkanlıklara bayram süresince dönmemelidir. Aşırı sigara tüketimi, beslenmeyle hipertansiyon ataklarına, kalp krizlerine ve akut gelişen sağlık problemlerine yol açabilir.
BAYRAMIN İLK GÜNÜ İÇİN ÖRNEK BESLENME MODELİ
KAHVALTI: 4 yemek kaşığı kahvaltılık gevrek, 1 su bardağı yarım yağlı süt, 2 ceviz
ARA: 12 adet kiraz
ÖĞLE: 100 gram ızgara ya da fırında balık veya tavuk 1-2 dilim ekmek bol salata
Ara: 4 yemek kaşığı yoğurt ve 10-15 adet tuzsuz badem
Akşam: 5-6 yemek kaşığı etsiz sebze yemeği, 5 yemek kaşığı bulgur pilavı veya makarna,1 kâse cacık ve bol salata Uyumadan 2 saat önce: Yarım muz.
