BURSA TARIM KRİZİ: Tarlada Üretici, Pazarda Tüketici Kaybediyor
- 22-09-2026 19:38
- 22-09-2026 19:41
Girdi Maliyetlerinin Yüksekliği ve Üretici Zararı: Akaryakıt, gübre, ilaç ve işçilik maliyetleri hızla katlanırken, şeftali, deveci armudu ve siyah incir gibi coğrafi işaretli ürünlerin fiyatları beklenenin altında kalmıştır.
İşçilik Maliyetleri ve Seyreltme Masrafları: Ağaçlardaki meyve kalitesini korumak ve meyvelerin büyümesini sağlamak amacıyla yapılan seyreltme işlemi, tarlaların sürülmesi, ekilmesi, biçilmesi, işçi yevmiyelerindeki artışlar nedeniyle yükselmiştir.
Pazarlama ve Aracı Problemleri: Üreticiler ürünlerini doğrudan satamadıkları için, tarladan ürün ucuza çıkıyor ama pazarda, marketlerde fiyatları katlanarak tüketiciye ulaşıyor.
İklim Koşulları ve Zirai Don: Bahar aylarında yaşanan ani zirai don olayları meyve ağaçlarında ürün kaybına neden oldu.
Sanayileşme ve Toprak Kaybı: Bana göre çok verimli tarım topraklarına sahip Bursa’nın yaşadığı en acı kayıp, o topraklar üzerinde sanayi tesislerinin kurulması ve sanayinin körüklediği göç ile düzensiz yerleşimlerin, oluşumudur.
Soğuk Hava Deposu ve Lojistik Yetersizliği: Gürsu, İnegöl ve Kestel gibi yoğun üretim yapılan bölgelerde soğuk hava depoları bulunsa da tüm üreticilerin ihtiyacını karşılayacak kapasitede değildir.
Bursa’da tarım sektöründe üreticinin yaşadığı bu sorunlar artan maliyetlerle birlikte daima gündemde kalıyor, OVADER Başkanı ve Aksungur Muhtarı Sinan Kaya da konu hakkında açıklamalarda bulundu. Üretimin artan maliyetler karşısında zorlandığını belirten Kaya, tarlada üreticinin pazarda ise tüketicinin kaybettiğini söyledi. Tarım sektöründeki sorunların artık birkaç üreticinin değil, bütün üretim alanlarının ortak problemi haline geldiğini belirtti. Üretiyoruz ama kazanamıyoruz. Eğer bir ülkede üretici, tarlasına, bahçesine, ahırına ve işletmesine koyduğu emeğin karşılığını alamıyorsa, üretim maliyetlerini karşılayamıyorsa, bu işte ciddi bir terslik var, demektir, dedi.
Geçenlerde Halk TV’de GÖRKEMLİ HATIRALAR programında da Bursa’nın çiftçi hanımları siyah incirlerini satamadıklarını, incirlerin ağaçta kaldığını, gösteriyorlardı. Nilüfer Belediye Başkanı Şadi Özdemir de hanımlara kooperatif kurun, bizim kooperatifimiz de incirlerinizi alsın, diyerek çözüm önerdi.
Oysa ülkemizin dört mevsim iklim koşulları ve önemli bölümü DSİ Sulama Sistemleriyle sulanan verimli toprakları üzerinde tarımsal üretim yapan çiftçilerimizin, bırakın sadece emeğinin karşılığını alma, zengin olma koşulları önlerinde duruyor, etkin çözüm ise, KOOPERATİFLEŞME, ama HOLLANDA MODELİ KOOPERATİFLEŞME! Ben bu modeli her vesile ile bu köşede dillendiririm, gelin bu hafta da önünüze sereyim ve başta OVADER Başkanı Sinan Kaya’ya ve de tarım yoğun köylerimizin muhtarlarına bu modelin oluşumunu anlatayım.
Köyünüzde bir tarım kooperatifi kurun! Tarım yapan üyeleriniz tarla büyüklükleri oranında kooperatife üye olsunlar. İki yılda bir genel kurul yapın, yönetim kurulu ve başkanını seçin. Onlar her üretim sezonu öncesi iç ve dış pazarda öne çıkan, çıkacak olan tarla ürünleri cinslerini belirlesinler. Ayrıca yetiştirdiğiniz meyveler için de iç ve dış pazar araştırmaları yapsınlar. Sahip olduğunuz traktör ve benzeri tarım makinalarını, bedeli karşılığında kooperatif yönetimine devredin, fazlasını da satın. Her dikim mevsimi başında tarlalarınızı kooperatif traktörleri sürsün, meyvelerin budanmasını ve ilaçlanmasını kooperatifin tuttuğu uzman işçiler yapsın, gübreyi ve tarım ilaçlarını toptan alıp sizlere dağıtsın. Sürecin en önemli safhası ise PAZARLAMA, pazarlamayı da Kooperatif Yönetimi yapsın. Bu arada kooperatifin sabit giderlerini en aza indirin, örneğin kooperatif yönetim binası olmasın, kooperatif yönetim odası olsun, o odada yazışmaları yürüten, hesapları tutan iki yetenekli çalışan olsun, yeter. Bu düzen içinde en az masraf ile en fazla para kazanma yolunu bulmuş olun. Yönetim o sezonun maliyet hesabını yapsın, elde edilen kar, kooperatifteki hisseleriniz oranında sizlere dağıtılsın.
Değerli OVADER Başkanı Sinan Pala’ya bir önerim daha var, milletvekillerimize anlatarak Bursa Ovasının tarım yoğunluklu yerleşim bölgelerinde, çiftçi çocuklarının eğitileceği Uygulamalı Tarım Meslek Okulları açılmasını talep edin.