Uzm Dr Mehmet Fethi ALİŞİR/Kardiyolaji

Uzm Dr Mehmet Fethi ALİŞİR/Kardiyolaji

Kalp Yetersizliği Nedir?

Kalp Yetersizliği Nedir?

Kalp Yetersizliği, kanın vücuttaki organlara ihtiyaç duydukları yeterli kanı gönderemediği bir klinik tablodur. Neticede yeterince kanlanamayan organ fonksiyonlarında yetersizlik ve işlev kaybı ile yaşam kalitesi azalmakta, hatta ölümle sonuçlanmaktadır. Kalp Yetersizliği çok geniş bir kitleyi etkileyen toplumsal bir sorun ve hastalık olup, bugün için Avrupa ülkelerinde 15 milyon, Amerika Birleşik Devletleri’nde 6 milyon, ülkemizde ise 2 milyon kalp yetersizliği hastası bulunmaktadır. Bu rakamın önümüzdeki 10 yıl içinde en az 2-3 kat artacağı öngörülmektedir. Beş yıl boyunca takip edilen bir Kalp Yetersizliği hastasının bu süre zarfında en az bir kez hastaneye yatma oranı %83 iken, birden fazla yatış ihtimali %67’dir. Hastaneden taburcu olduktan sonra %20 hasta 30 gün içinde, %50 hasta 6 ay içinde tekrar hastaneye yatmak zorunda kalmaktadır.

Kalp yetersizliği nedeniyle hastaneye yatırılan hastaların seyirleri de kötüdür. Güncel kayıt çalışmasında hastaneye yatış gereksinimi olan Kalp Yetersizliği hastalarında ölüm oranı %17.4’tür. Aşikar Kalp Yetersizliği’nde sağkalımın günümüzde modern tedavi olanaklarına karşın bazı kanserler kadar (örneğin 5 yıllık sağkalım barsak kanserinde yaklaşık %16) , hatta bazılarından daha kötü (örneğin 5 yıllık sağkalım meme kanserinde yaklaşık %87, prostat kanserinde yaklaşık %85) olduğu bilinmektedir.

Kalp Yetersizliği Nedenleri

- Kalp Damar Hastalıkları: Kalp Yetersizliğinin günümüzde halen en sık sebebi kalp damar hastalıklarıdır. Kalp damar tıkanıklıkları, geçirilmiş kalp krizleri kalp kasında harabiyete neden olarak kalbin pompalama gücünde kayıplara neden olmaktadır.

- Hipertansiyon (Yüksek Tansiyon): Günümüzde toplumun nerdeyse 1/3 ‘ünde görülen yüksek tansiyon hastalığı, kalbin kanı pompalaması önünde bir basınç oluşturduğundan kalbi zorlamakta sonrasında kalp kası kalınlaşmaktadır. Uzun süreli yüksek tansiyon değerleri devam edince artık kalp kası haraplanmakta ve kalpte büyüme meydana gelmektedir.

- Kalp Kapak Hastalıkları: Kalp kapaklarında doğuştan veya sonradan oluşan darlık yada yetersizlik tablosu, kalp içerisindeki basınçları değiştirmekte ve sonuçta kalpte büyümeye neden olabilmektedir.

- Kalp Kasının Kendi Hastalıkları: Çok sık görülmese de kalıtsal yada sonradan ilaçlar, enfeksiyonlarla gelişebilen kalp kası hastalıkları da kalp yetersizliğine neden olabilmektedir.

- Ritm bozuklukları: Uzun süreli ritm bozuklukları kalpte büyümeye neden olabilmektedir.

- Diğer Nedenler: Guatr , Şeker Hastalığı, Yaşlanma Kalp yetersizliğine neden olabilen diğer durumlardır.

Kalp Yetersizliği Belirtileri

Nefes darlığı: Kalp yetersizliğinin ilk dönemlerinde sadece yokuş ve merdiven çıkma gibi efor gerektiren durumlarda görülen nefes darlığı, ilerleyen evrelerde günlük aktivitelerde bile kendini gösterir.

Ödem: Kalbin yeterince kan pompalayamaması ve bunun sonucunda vücutta aktifleşen hormonal değişiklikler sıvı tutulması ve ödeme neden olur. Önce ayak ve ayak bileklerinde belirginleşen bu ödem şiddetlendikçe karın bölgesine kadar çıkabilir. Tüm vücutta olduğu gibi akciğerde de sıvı birikimi olabilir. Bu da var olan nefes darlığını şiddetlendirir.

Sırtüstü yatmakla nefes darlığı olması: Ortopne denilen bu durum kalp yetersizliği için oldukça önemli bir bulgudur. Kişi sırtüstü yatmaya çalışınca ciddi nefes darlığı çeker. Bundan dolayı genellikle yüksek yastıklarla veya dik pozisyonda uyumaya çalışır.

Gece uykudan uyandıran nefes darlığı: Bu durumda kişi uyurken ciddi bir nefes darlığı hissederek uyanır. Bir süre ayakta durunca şikayetleri geriler.

Sırtüstü yatmakla tetiklenen öksürük: Kişi gece sırtüstü yattığında başlayan kuru öksürük olur. Şikayetler şiddetlenirse pembemsi bir balgam görülebilir. 

 Efor kapasitesinde azalma: Bazen kişiler tarafından ilk farkedilen belirtidir. Kişinin daha önce rahat yapabildiği aktiviteyi yapamaması bunun en tipik örneğidir.

Diğer kalp yetmezliği belirtileri;

·        Karın boşluğunda sıvı birikmesine bağlı karın şişliği

·        İştahsızlık ve bulantı

·        Konsantrasyon güçlüğü

·        Hızlı ve düzensiz kalp atışları

·        Gece idrara çıkma

·        Halsizlik ve yorgunluk.

Kalp Yetersizliğinde Tedavi

Kalp yetersizliği tedavisinde erken tanı ve tedavi oldukça önemlidir. Günümüzde hekim-hasta işbirliği ile pek çok kalp yetersizliği hastası normal günlük yaşamlarını devam ettirebilmektedir.

Kalp Yetersizliği tedavisi çok aşamalı olup, bunlar:

Yaşam Tarzı Değişiklikleri

 • Kilo verilmesi ( Hem kalbin iş yükünü azaltmak hemde ödemler açısından kilo takibi önerilir)

 • Tuz tüketiminin kısıtlanması [Kalp yetersizliği hastasının günlük tuz tüketimi 2-3 gramı (2 silme çay kaşığı) geçmemelidir.]

 • Sıvı alımının kontrolü (Çoğu kalp yetersizlikli olgu için bu miktar günde 1.5-2 litre arasında değişir.)

 • Alkol alımının kısıtlanması (Alkolün günlük 1-2 kadehten fazla tüketilmemesi önerilir. Eğer kalp yetersizliğine bağlı ciddi belirtiler varsa alkol alımı tamamen kesilmelidir.)

 • Yağ ve kolesterol alımının azaltılması

 • Fiziksel aktivite ( Hastanın kendini zorlamadan hergün uygun hava sıcaklığında ve yemeklerden 1-2 saat sonra yürüyüş şeklinde düzenli fiziksel aktivitesi önerilir)

 • Sigaranın bırakılması

İlaç Tedavileri

Kalp yetersizliğinde hastanın şikayetlerinin gerilemesi, günlük aktivitelerinin yerine getirebilmesi ve hastalığın ilerlememesi için birden çok sayıda ilaç grubu bulunmaktadır. Hastanın mevcut durumu, şikayetleri, ek hastalıkları göz önüne alınarak Hekim tarafından ilaç tedavileri başlanır. Kontrollerde bu ilaçlara ilave, doz artırma azaltma veya çıkarma duruma göre karar verilir.

 Kalp yetersizliğinde kullanılan belli başlı ilaç grupları şunlardır;

 • ACE inhibitörleri (anjiyotensin dönüştücü enzim engelleyicileri) ve ARB (anjiyotensin reseptör bloke edicileri)

 • Beta- blokerler

 • Digoksin

 • Diüretikler

 • Aldosteron antagonistleri

 • Grip Aşısı

Koroner Balon/Stent veya Operasyon

Kalp damar hastalığı olan hastalarda tıkalı damarlar açısından koroner balon/stent veya bypass operasyonu ile müdahale edilmesi , kalp kası fonksiyonlarını arttırabilmekte ve hastalığın gidişatını iyileştirebilmektedir.

Kalp Pilleri (Pacemaker)

Kalp boyutlarında, ritminde ve Ekg sinde belirli bulguları olan hastalara kalıcı pacemaker (pil) tedavisi uygulanabilmektedir. Hastanın ve hastalığın durumuna göre belirlenen bu pillerden şoklama özellikli olanlar kalp yetersizliği hastalarında ritm bozukluğuna bağlı gelişen ani ölümleri azaltmak için kullanılabilmektedir. Sağ ve sol kalbi etkileyen biventiküler piller ise kalp fonksiyonlarını belirli hastalarda arttırarak fonskiyone kapasite ve hastanın günlük yaşamını daha iyi hale getirebilmektedir.

Kalp Destek Cihazları

İleri evre kalp yetersizliği olup kalp nakli bekleyen hastalarda dışardan kalbi destekleyen cihazlar takılarak nakil için zaman kazanılabilmektedir. Ancak bu yöntem sadece nakil sırasındaki hastalarda uygulanmaktadır.

Kalp Nakli (Transplantasyon)

Ciddi kalp yetersizliğinde, tüm tedavi seçenekleri artık etkisiz kalıyor ve kalp organların beslenmesini sürdüremeyecek derecede pompa performansını yitirdiyse kalp transplantasyonu operasyonu gündeme gelir. Kalp transplantasyonu, kalp yetersizliği tedavisinde en son seçenektir. Bunun için hem kalp yetersizliği bulunan kişinin bu ameliyata uygun bir aday olması hem de verici kalbinin de nakledilecek kişi için uygun şartları taşıması gerekmektedir.

SİZİN DÜŞÜNCELERİNİZ