Türkiye’nin vergi rekabeti başarısı

Bu sonucun özellikle Türkiye gibi kalkınması için dış kaynak ihtiyacı duyan ülkeler açısından olumsuz bir ortam oluşturduğu belirtilebilir.
DIŞ KAYNAK İHTİYACIMIZ
Bilindiği üzere dünyada yatırım yapmak üzere kendisine güvenli bir liman arayan yaklaşık 2 Trilyon dolar lık bir fon söz konusu. Bu fonlar kendi statülerinde belirtilen şartlar dâhilinde çeşitli ülkelerde yatırımlarını yaparlar yada şartlar kalktığında o ülkedeki fonlarını çekebilirler. Uluslararası derecelendirme şirketlerinin “yatırım yapılabilirlik” notları o fonlar için genellikle değerlendirme kriteri olarak alınabilmektedir.
Ülkelerin “yatırım yapılabilirlik” şartlarının nasıl oluştuğu noktasında siyasi değerlendirmeler olmakla birlikte objektif veriler dikkate alındığında, o ülkedeki güvenlik, hukuk sisteminin işlerliği, nitelikli insan gücü, bürokrasi, iş kurma kolaylıkları, rekabetçilik, yatırım ortamı, kurumsal kapasite ve vergi sistemi gibi başlıkların ülkelerin yatırım yapılabilirliğinin ölçülmesinde etkili olduğunu görüyoruz. Ve son dönemlerde derecelendirme kuruluşlarının ülkeleri değerlendirirken “Kurumsal kapasite” kriterini öne çıkardığı ve bu kriter için daha yüksek puanlama yaptığını da fark ediyoruz.
VERGİ TEŞVİKLERİNE DİKKAT
Türkiye’nin özellikle “Kurumsal Kapasite” konusundaki durumunu ayrı bir yazı konusu yapmak düşüncesindeyim. Bu nedenle bu yazımda Türkiye’nin yatırım yapılabilir ülke görünümünü etkileyen en önemli başlıklardan birisi olan “vergi rekabeti” konusunu değerlendirmek istiyorum.
Vergi rekabeti ülkelerin yatırımcılara dönük rekabet gücü oluşturmak amacıyla mükelleflerin vergi yüklerini azaltmak suretiyle rakip ülkelere göre kendi ülkelerini daha cazip hale getirme çalışması olarak tanımlanabilir. Türkiye’nin yatırım ortamını iyileştirme konularında uzun yıllardır bir çok başlıkta yürüttüğü çalışmalar içinde “vergi rekabeti” başlığının öne çıktığı görülüyor. Ülkemizde vergi gelirlerinin kendi içindeki dağılımında dolaylı vergilerin yüzde 60’ları geçen oranlara ulaşması, vergi adaleti tartışmalarını gündeme getirse de bu sonucun oluşmasında aslında vergi idaresinin yürüttüğü Türkiye’yi vergi rekabetçisi bir ülke yapma gayretlerinin önemli olduğunu da biliyoruz. Yani Türkiye Gelir üzerinden alınan vergilerde (Gelir, Kurumlar Vergileri) uyguladığı vergi teşvikleri ile ülkemizi yatırım yapacak uluslararası yatırımcılar açısından cazip hale getirmektedir. Ve bu çaba Türkiye’nin dış kaynak ihtiyacının doğrudan yatırımlarla karşılanması imkânını oluşturmaktadır.
Maliye Bakanlığımız Vergi oran indirimi yanında Yatırım, Üretim, İstihdam, Tasarruf ve Ar-Ge başlıklarında uyguladığı muafiyet ve istisnalarla Türkiye’yi rakip ülkeler karşısında rekabetçi bir ülke konumuna getirmektedir. Doğu bölgeleri için açıklanan yeni Cazibe Merkezleri projesinde de yine ciddi vergi teşviklerinin yer aldığını gördük.
TÜRKİYE DÜNYA ONUNCUSU
Bu çalışmaların meyvesini verdiğini ve Uluslararası Vergi Rekabeti Endeksinde Türkiye’nin 35 ülke arasında 10. Sırada yer alarak önemli bir başarı elde ettiği haberi bizleri de sevindirdi. Listede Estonya ve Yeni Zelanda ilk iki sırayı paylaşırken İngiltere 16. , Almanya 20. , ABD 31. sıralarda kendilerine yer buldular. Listenin son sıralarında ise Yunanistan, Portekiz, İtalya ve Fransa yer aldılar.
Türkiye’nin elde ettiği bu yatırımcılar için “vergi rekabeti” avantajını, yatırım ortamını iyileştirecek diğer başlıklarda da hızla iyileştirmesinin, Türkiye’nin kalkınması ve genç nüfusunun istihdamı için acil gündem olduğunu unutmamalıyız.
Bu arada Gelir İdaresinin vergi mevzuatını daha basit, etkin ve mükellef uyumunu gözetecek şekilde iyileştirmeler hedeflediğini gözlemliyoruz. Buda vergi rekabetinde Türkiye’yi listenin daha üst sıralarında göreceğimiz anlamını taşıyor.