ABD’den güçlü istihdam: Piyasaların gözü Fed’de

ABD’den gelen tarım dışı istihdam verisi, küresel piyasaların gündemine adeta damgasını vurdu.

Ağustos ayında ABD’de tarım dışı istihdam 162 bin kişi arttı. Beklentilerin oldukça üzerinde gelen bu rakam, Amerikan ekonomisinin hâlâ güçlü olduğunu gösteriyor. İşsizlik oranının %4,1’de sabit kalması, saatlik kazançların aylık %0,3 artması ve işgücüne katılım oranının %61,6 seviyesinde bulunması da tabloyu destekliyor.

Peki bu rakamlar bizim için neden önemli?

Çünkü artık piyasaların gözü doğrudan Fed’e çevrilmiş durumda.

Güçlü istihdam, Fed’in elini zorlaştırıyor

Fed’in en büyük iki hedefinden biri enflasyonu kontrol altında tutmak, diğeri ise istihdam piyasasını dengede tutmak.

Son dönemde piyasalar, ekonomik aktivitedeki yavaşlama ve önceki zayıf istihdam verileri nedeniyle Fed’in faiz politikasında daha güvercin bir çizgiye geçebileceğini düşünüyordu.

Ancak 162 bin kişilik istihdam artışı bu beklentiyi bir miktar değiştirdi.

Çünkü güçlü istihdam, ekonominin henüz ciddi anlamda soğumadığını gösteriyor. Ücretlerin de aylık %0,3 yükselmesi, tüketim ve dolayısıyla enflasyon açısından Fed’in dikkatle izleyeceği bir gelişme.

Bu nedenle 16 Eylül’deki Fed toplantısı artık çok daha kritik. Fed’in resmi takvimine göre toplantı 15-16 Eylül tarihlerinde yapılacak ve karar 16 Eylül’de açıklanacak.

Piyasalar nasıl tepki verdi?

İlk tepki oldukça klasik oldu.

Güçlü istihdam → Fed’in daha sıkı politika ihtimali → ABD tahvil faizleri yukarı → Dolar güçleniyor → Altın baskı altında.

Nitekim istihdam verisinin ardından ABD 2 yıllık tahvil faizinde yükseliş, dolar endeksinde artış ve altında düşüş görüldü.

Burada özellikle altın yatırımcısının dikkatli olması gerekiyor.

Altın son dönemde yalnızca jeopolitik risklerden değil, aynı zamanda Fed'in faiz beklentilerinden de ciddi şekilde etkileniyor. Faizlerin yüksek kalması, faiz getirisi olmayan altının cazibesini kısa vadede azaltabiliyor.

Ama hikâyenin tamamı bundan ibaret değil

Ben piyasaya sadece tek bir veri üzerinden bakmam.

İstihdamın güçlü gelmesi önemli ancak Fed'in önünde hâlâ enflasyon verileri var.

Nitekim Fed yetkilileri de son günlerde faiz konusunda tamamen tek bir görüşte değil. Fed Guvernörü Christopher Waller, enflasyonun soğumaya devam etmesi halinde eylül toplantısında faizlerin sabit tutulmasını destekleyebileceğini belirtirken, enflasyonun yeniden yükselmesi halinde faiz artışına açık kapı bıraktı.

Yani bugün gelen istihdam verisi “Fed kesin faiz artıracak” anlamına gelmiyor.

Ama kesinlikle şunu söylüyor:

Fed'in faiz indirimi veya gevşeme konusunda acele etmesi artık daha zor.

Dolar, altın ve borsalar açısından ne anlama geliyor?

Önümüzdeki dönemde üç önemli senaryo var.

1. Enflasyon yüksek kalır + istihdam güçlü kalırsa:

Fed'in faizleri yüksek tutma veya artırma ihtimali güçlenir. Dolar ve tahvil faizleri yukarı hareket edebilir. Altın ve özellikle yüksek değerlemeli teknoloji hisseleri üzerinde baskı oluşabilir.

2. İstihdam güçlü ama enflasyon düşmeye devam ederse:

Fed faiz konusunda daha temkinli davranabilir. Bu durumda piyasalardaki dalgalanma azalabilir ve riskli varlıklar yeniden destek bulabilir.

3. İstihdam güçlü görünür ancak sonraki veriler zayıflarsa:

Bugünkü rakamın tek başına piyasayı kalıcı şekilde yönlendirmediğini görebiliriz. Fed yine veri odaklı hareket edecektir.

Türkiye açısından da önemli

Bu gelişmeler Türkiye piyasasını da yakından ilgilendiriyor.

ABD'de faizlerin yüksek kalması, küresel sermayenin dolar cinsi varlıklara yönelmesini destekleyebilir. Bu durum gelişmekte olan ülke piyasaları açısından zaman zaman baskı yaratabilir.

Diğer taraftan güçlü dolar ve yüksek ABD faizleri, ons altın üzerinde baskı oluştururken gram altının hareketinde dolar/TL'nin etkisini de unutmamak gerekiyor.

Yani Türkiye'deki yatırımcı için denklem sadece “ons altın ne yaptı?” değildir.

Ons altın + dolar/TL = gram altının hikâyesi.

Son söz

Bence bugün açıklanan istihdam verisinin en önemli mesajı şu:

ABD ekonomisi henüz pes etmiş değil.

162 bin kişilik istihdam artışı, işsizlik oranının %4,1'de kalması ve ücretlerin yükselmeye devam etmesi Fed'in önündeki işi zorlaştırıyor.

Bu nedenle 16 Eylül'deki Fed toplantısı sadece Amerika için değil, dolar, altın, Nasdaq, gelişmekte olan ülke piyasaları ve Türkiye piyasaları açısından da kritik bir dönemeç olacak.

Benim açımdan artık tek soru “Fed faiz artıracak mı?” değil.

Asıl soru şu:

Fed, güçlü istihdam ile hâlâ yüksek seyreden enflasyon arasında nasıl bir denge kuracak?

Çünkü bundan sonraki piyasa hareketinin yönünü, sadece bugünkü istihdam rakamı değil, enflasyon verileri ve Fed'in 16 Eylül'deki mesajı belirleyecek.